Skip to: site menu | section menu | main content

ΚΕΝΤΡΟ ΜΑΘΗΣΗΣ

ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗΣ

 

 

 


Η Ψυχολόγος του ΚΜΕ, Σίλεια Δημουλή γράφει......

10/9/2011

 

           

Ηλεκτρονικά Μέσα και Παιδιά

Της Σίλειας Δημουλή,

Msc-παιδοψυχολόγος-σύμβουλος οικογένειας

www.kentromathisis.gr

 

 

Αλήθεια έχετε αναρωτηθεί ποτέ ποια είναι τα ανησυχητικά σημάδια υπερέκθεσης των παιδιών (6-12 ετών) μας στην τηλεόραση και τον υπολογιστή. Παρακάτω αναφέρουμε κάποια από αυτά:

1. Πρώτο και βασικό είναι η μειωμένη προσοχή: Η εναλλαγή εικόνων προκαλεί μείωση της ενεργοποίησης των λοβών που σχετίζονται με την προσοχή. Αντιθέτως ενεργοποιούνται με καταπόνηση τα κατώτερα μέρη του εγκεφάλου προκαλώντας ευαισθησία στην παρατηρητικότητα και εκνευρισμό.

2. Έπειτα παρατηρούμε φτωχό λεξιλόγιο: όπου υπάρχουν ηλεκτρονικά μέσα έχουμε και λιγοστές ώρες συζήτησης, ελάχιστη λογοτεχνία, μηδενική συμβολική σκέψη.

3. Στη συνέχεια υπάρχει μια καθυστέρηση στην ανάπτυξη της κριτικής σκέψης: Δεν υπάρχει υπομονή. Εκλείπει η εγρήγορση. Αποκλείεται η «δοκιμή-λάθος». Διακρίνεται υπερβολική ανησυχία αν δεν υπάρχει ΑΜΕΣΗ λύση εκ μέρους των παιδιών μας.

4. Η μειωμένη δημιουργικότητα είναι έκδηλη ενώ:

5. παρατηρούμε υπερκινητικότητα: εξαιτίας της θέασης. Στις μικρές ηλικίες προτιμάμε να τίθενται σε εγρήγορση ταυτόχρονα έστω τρείς αισθήσεις (Θέαση/ακοή/αφή). Η σκέτη θέαση φορτίζει το ΚΝΣ (κεντρικό νευρικό σύστημα) και προκαλεί προβλήματα ΠΕΙΘΑΡΧΙΑΣ.

6. Επίσης, υπάρχει καθυστέρηση στην ανάπτυξη της κοινωνικότητας: η απομόνωση μειώνει τις πιθανότητες εκμάθησης Διαλόγου, Κανόνων, Χαρακτηριστικά αποδεκτής συμπεριφοράς.

7. Έτσι, η χαμηλή αυτοεκτίμηση-αυτοαντίληψη γίνεται όλο και πιο συχνή αφού δεν έχουν τα παιδιά μας τη δυνατότητα για λήψη αποφάσεων, να πάρουν ρίσκα, να υπάρξει αλληλεπίδραση, συμμετοχή.

ΑΝΤΙΔΟΤΑ σε όλα τα προηγούμενα:

• ΣΑΦΗ χρονικά πλαίσια

• ΣΑΦΗ θεματικά πλαίσια

• ΌΧΙ στα υπνοδωμάτια συσκευές

• Όχι σε χώρους όπου μαζεύεται η οικογένεια

• ΜΗΝ τρώτε κάνοντας χρήση media

• Ας κάνετε μαζί χρήση των μέσων

•Μην αφήνετε εν ενεργεία ένα μέσο ενώ κάνετε κάτι άλλο. Δείχνει αναγκαιότητα

 

15/9/2010

Εφηβεία

Συγκρούσεις

Εσωτερικό κίνητρο

 

  • Εφηβεία και εργασία μητέρων:

         Σύγχρονες έρευνες έχουν δείξει ότι τα κορίτσια των εργαζόμενων μητέρων μπαίνουν στην εφηβεία πιο γρήγορα.

        Πιο συγκεκριμένα, αναπτύσσουν το στήθος αλλά και τα δευτερογενή χαρακτηριστικά της εφηβείας γρηγορότερα από ότι τα υπόλοιπα συνομήλικα κορίτσια των οποίων οι μητέρες δεν   εργάζονται.

       Η ανάπτυξη αυτή σχετίζεται με το πώς αισθάνονται τα κορίτσια για την απουσία της μητέρας (όταν είναι στη δουλειά) από την βρεφική κιόλας ηλικία. Τα θηλυκά βρέφη που νιώθουν ανασφάλεια στην απομάκρυνση της μητέρας (εκδηλώνεται με θυμό και αποφυγή της μητέρας όταν επιστρέφει σπίτι) μεγαλώνοντας, μπαίνουν στην εφηβεία τουλάχιστον 3 μήνες νωρίτερα από ότι τα ασφαλή βρέφη (που δέχονται εύκολα τη μητέρα πίσω) ή τα κορίτσια των οποίων οι μητέρες δεν εργάζονται.

        Δεν ισχύει το ίδιο για τα αγόρια. Η ανάπτυξη των αγοριών σχετίζεται κυρίως με τις σχέσεις μέσα στο σπίτι. Με άλλα λόγια ας υπογραμμίσουμε ότι βασικότερο ρόλο στη σχέση των έφηβων με τη μητέρα κρατάει ο ΧΡΟΝΟΣ και κυρίως ο ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ χρόνος με τα παιδιά.

        Η εργαζόμενη μητέρα μπορεί να έχει ΠΙΟ ΠΟΙΟΤΙΚΟ χρόνο από τη μητέρα που δεν εργάζεται καθώς είναι συνήθως ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΟΣ ο χρόνος και οι κοινές δραστηριότητες.

          Τι γίνεται με τον πατέρα;

         Οι έρευνες δείχνουν ότι κυρίως η απουσία του πατέρα επιτείνει τα φαινόμενα της εφηβείας. Παραπάνω έρευνες είναι καλό να γίνουν, αλλά τα μέχρι τώρα ευρήματα αφορούν στο ότι ο ΚΑΛΟΣ χρόνος με τον πατέρα μπορεί να ΚΑΛΥΨΕΙ τις βασικές συναισθηματικές ανάγκες του εφήβου, κάτι που είναι πιο δύσκολο κατά τις μικρότερες ηλικίες. Έτσι, είναι σημαντικό να ωθούνται οι πατέρες σε έναν ενεργό ρόλο στη σχέση με τα παιδιά τους με βασικό τους στόχο την καλή σχέση στην εφηβεία.

        Σε γενικές γραμμές, η απουσία ζεστασιάς, οι συνεχεία καυγάδες προκαλούν πιο γρήγορη ωρίμανση στα παιδιά μας.

  • ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ:
  • Ας παρατηρήσουμε τα παιδιά μας και ας δούμε πόσο παρεκκλίνουν ή όχι από την αναμενόμενη ανάπτυξη.
  • Για το κάθε παιδί μας ας σκεφτούμε το «είδος της σχέσης» που έχουμε

Α. εκρηκτικό: παιδί ώριμο, με αντίστοιχο σωματότυπο

Β. ήπιο: παιδί που μπορεί να μείνει πίσω η ανάπτυξη

Γ. συνεννόηση με εμπόδια: το νορμάλ

Δ. «μας καταλαβαίνει»: συνήθως ήπια ανάπτυξη, καταπιεσμένη θέληση

Ε. «δεν ζητάει πολλά» :μη-διεκδίκηση-ίσως ανασφάλεια

ΣΤ. «με κουράζει» :νορμάλ

 

Ας, συζητήσουμε για το είδος κάθε σχέσης. Μέσα από τα είδη της σχέσης έχω και τον χρόνο και την ποιότητα και την ωρίμανση του παιδιού.

Μικτή ομάδα

Συγκρούσεις

Εσωτερικό κίνητρο

 

Εσωτερικό κίνητρο και οικογένεια:

  • Τι είναι κίνητρο;

Είναι μια ιδέα-σκέψη-αίσθημα για μια πράξη.

  • Πώς αναπτύσσεται;

Το βασικότερο βήμα είναι να θέλω να ΕΠΙΤΥΧΩ. Αν έχω την επιτυχία στο μυαλό μου ΣΙΓΟΥΡΑ μπορώ να κρατηθώ στο κίνητρο.

 

  • Πώς θα το προωθήσω στη ζωή μου; Στη σχέση μου; Στα παιδιά μου;

                 1ον: Το βασικότερο στοιχείο είναι να θέλω νa φαντασιωθώ το ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ. Ποιο θέλω να είναι;

                 2ον: Δεν σημαίνει ότι επειδή θέλω κάτι πάρα πολύ θα το πετύχω έτσι κι αλλιώς. Είναι σημαντικό να κάνω ένα-ένα βήμα τη φορά. Δεν θα χωρέσω σε μια ώρα ή μια μέρα ό,τι δεν έκανα όλο τον προηγούμενο καιρό.

Τα μικρά επιτεύγματα είναι και αυτά που θα μας κάνουν να χαρούμε και να μένουμε κινητοποιημένοι. Το ίδιο ισχύει και για τα παιδιά μας.

 ΠΑΓΙΔΑ: να μην έχω το επιθυμητό αποτέλεσμα.

                3ον: Επόμενο βήμα, είναι να κάνω ό.τι είμαι ΗΔΗ εκεί που θα ήθελα. Συγκεκριμένα, αν ήθελα να είμαι καλός σε ένα άθλημα πώς θα ένιωθα, θα συμπεριφερόμουν κτλ.

               4ον: Τελευταίο και πολύ σημαντικό βήμα, το να σημειώνω την καθημερινή μου πρόοδο και κάθε μέρα να μου βάζω και κάτι καινούριο.

Έτσι θα είμαι ΠΑΝΤΑ σε κίνητρο.!!!

  • ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ
  • Όλα τα παραπάνω ας τα προωθήσω στα παιδιά μου. ΑΣ συζητήσουμε το φλέγον ζήτημα του διαβάσματος. Πώς θα μείνουν κινητοποιημένα. Ας πάρουμε ένα – ένα βήμα….. 

(από τις ΣΧΟΛΕΣ ΓΟΝΕΩΝ του κέντρου μας)

 

 

 

9/9/2010

ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΚΙΝΗΤΡΟ:

Πώς αναπτύσσεται;

Ανάλογα το εξελικτικό στάδιο του παιδιού αναπτύσσεται και το εσωτερικό του κίνητρο. Με άλλα λόγια, διαφορετικά θα ενισχυθεί το κίνητρο ενός παιδιού στο δημοτικό και διαφορετικά ενός παιδιού στο γυμνάσιο ή λύκειο.

 

Συγκεκριμένα,

Το προσκαλούμε να «ζυγίζει» την κάθε του απόφαση και έτσι να μαθαίνει σιγά σιγά να αποφασίζει όλο και πιο αποδοτικά.

 

Παράδειγμα:

«Τις προάλλες πήγα με το φίλο μου στο ίντερνετ καφέ αλλά δεν συνεννοηθήκαμε καλά για την ώρα επιστροφής. Τελικά, εγώ έφαγα την κατσάδα σπίτι. Για αυτό αυτή τη φορά, θα κάνω καλύτερη συνεννόηση από την αρχή».

Το προσκαλούμε να παραμένει ήρεμο και ήσυχο ακόμα και σε ερεθίσματα που μπορεί να μην φαίνονται χρήσιμα ή εποικοδομητικά.

 

Παράδειγμα:

 «Σε μια διαδρομή με το αυτοκίνητο που κάνουμε κάθε μέρα, ας το παροτρύνουμε να δώσει σημασία σε ερεθίσματα τα οποία σχετίζονται με τον ΚΟΚ ή με τα μαγαζιά ή οτιδήποτε άλλο».

Το παροτρύνουμε να καταστρώνει μελλοντικά σχέδια τα οποία μπορεί και να διακόπτονται από εμπόδια. Έτσι, αν βάλει στόχο να είναι καλός μαθητής φέτος, δεν σημαίνει ότι ο πρώτος κακός βαθμός χαλάει και τα σχέδιά του.

 

Σε κάποιο πρόβλημα που προκύπτει στη ζωή του δεν σπεύδω να δώσω εγώ τη λύση. Αντιθέτως, το παροτρύνω να στραφεί σε συνομηλίκους, σε αδέλφια ή και να σκεφτεί μόνος του κάποιες εναλλακτικές και τελικά εγώ δίνω μια κατεύθυνση αφού έχει ολοκληρωθεί η παραγωγή ιδεών.

 

Τα παραπάνω 4 βήματα εξασφαλίζουν στο παιδί τη δυνατότητα να αναπτύξει το δικό του προσωπικό κίνητρο τόσο στη μάθηση όσο και στα υπόλοιπα στοιχεία της προσωπικότητάς του.

 

 

 Στοιχεία αλλαγής και προτεραιοτήτων στην προ-εφηβεία:

Τα παιδιά των τελευταίων τάξεων του δημοτικού είναι στην αναπτυξιακή φάση που ονομάζεται προ-εφηβεία. Η βασική λέξη αυτής της φάσης είναι η ΑΛΛΑΓΗ.
Τα βασικά στοιχεία της αλλαγής είναι βιολογικά. Αλλάζει το σώμα και όλη η εικόνα του προ-έφηβου για τον εαυτό του. Τα συναισθήματα εναλλάσσονται.  Η χαρά, ο φόβος, ο θυμός και η επιθετικότητα αλλά και η αγωνία είναι τα βασικότερα συστατικά της προεφηβικής ηλικίας. Η αμηχανία και το αίσθημα συστολής αλλά και η σύγχυση είναι ό,τι αισθάνονται τα παιδιά μας μέχρι και την ύστερη εφηβεία που πλέον φτάνει μέχρι την ηλικία των 18-20 χρονών. Οι μεταπτώσεις του συναισθήματος τα κάνουν να φαίνονται πολλές φορές αγνώριστα σε μας τους γονείς και νιώθουμε ότι μπορεί να χαθεί η επικοινωνία.
Κι όμως, τα παιδιά μας που μεταμορφώνονται σε ενήλικες μπορούν πολύ εύκολα να συνεννοηθούν αφού όλες οι προαναφερόμενες μεταπτώσεις σχετίζονται με την διαδικασία της ψυχικής ωριμότητας στην οποία έχουν ήδη μπει.
Για να καταφέρουμε την σωστή επικοινωνία μαζί τους είναι καλό όλο το σύστημα της οικογένειας να μπει σε μία διαδικασία αλλαγή προτεραιοτήτων.
Πώς αλλάζουν οι προτεραιότητες, λοιπόν; Στη συνέχεια θα αναφερόμαστε στον προέφηβο ως έφηβο.
Η αλλαγή προτεραιοτήτων όσο και αν μας τρομάζει, επιφέρει ανακούφιση. Στην οικογένεια που η εφηβεία κάνει την εμφάνισή της, το πρώτο που έχουμε να αλλάξουμε είναι την φροντίδα του εαυτού μας. Πιο συγκεκριμένα, τώρα οι γονείς είναι καλό να φροντίζουμε τον εαυτό μας . Αυτό σημαίνει ότι αφήνουμε την παιδική φροντίδα προς τον έφηβό μας και συνδιαλεγόμαστε μαζί του με πιο ενήλικους όρους. Εφόσον τα όρια τα έχουμε βάλει (μια διαδικασία που με βία φτάνει τα 12 χρόνια του παιδιού) τώρα έχουμε απλά να τα απολαύσουμε. Έτσι, ξεκινάει η καλή φροντίδα του εαυτού μας. Οι έφηβοί μας όταν βλέπουν εμάς να είμαστε ήρεμοι, να φροντίζουμε τον εαυτό μας (μια ευχάριστη έξοδο, ένα καλό χόμπυ, καλή διατροφή και άσκηση) τότε εμπνέονται και οι ίδιοι και φροντίζουν τον εαυτό τους.
Μια δεύτερη σημαντική αλλαγή αφορά στο πώς θα ζητήσουμε στα παιδιά μας, αλλά σε έφηβο περίβλημα πια, να φροντίσουν το χώρο και τις υποχρεώσεις τους. Θα ήταν μοιραίο για την σχέση και την επικοινωνία μας να τους το ζητήσουμε απαιτώντας. Στον έφηβο δεν έχουμε παρά να κάνουμε ένα βήμα πιο πίσω όταν δεν θέλει κάτι. Για αυτό και το καλύτερο είναι να του δίνουμε και πάλι το παράδειγμα μιλώντας πάντα σε α’ ενικό. Παράδειγμα : « Κάνω από την Κυριακή το πρόγραμμά μου ώστε να είμαι μέσα στη βδομάδα οργανωμένος. Αισθάνομαι ότι μπορεί να βοηθήσει κι εσένα κάτι τέτοιο !». Δεν ακούγεται πολύ καλύτερο από το « Κάνε ένα πρόγραμμα. Μην είσαι ανοργάνωτος»;
Ένα τρίτο παράδειγμα αλλαγής προτεραιοτήτων είναι να εμπιστευτούμε τους εφήβους μας για τις ικανότητές τους «απαλλάσσοντας» κι εμάς από μια συνεχή έγνοια που ταιριάζει σε παιδιά. Έτσι, στη βοήθεια στα μαθήματα, που απαιτεί πολύ χρόνο από εμάς, μπορούμε να τους δείξουμε εμπιστοσύνη αφήνοντάς τους να προσπαθήσουν μόνοι. Ας κάνουμε εμφανές το ότι θα είμαστε εκεί για εκείνους στη δυσκολία αλλά όχι χωρίς λόγο.
Συνοψίζοντας, η αλλαγή στις προτεραιότητες έχει δύο βασικές προϋποθέσεις.

Φροντίδα του εαυτού μας από τη μία, και εμπιστοσύνη στις δυνάμεις των εφήβων μας από την άλλη.

 

Νέο άρθρο

7/2/2010

Συναισθηματική αγωγή:

Γιατί είναι καλό να ξέρουμε τι γίνεται στο μυαλό και την καρδιά τους!
Παρεξηγημένα θεωρούμε τα συναισθήματα αποκομμένα από τη λογική ή απλά ανταγωνιστικά. Κι όμως είναι τόσο συναφή όπως το συναίσθημα με το σώμα, που όλοι ξέρουμε, τη σωματοποίηση.
Η συναισθηματική αγωγή είναι ένα πρόγραμμα που αφορά σε μικρές ηλικίες (2 με 7 ετών) και τα παιδιά που το παρακολούθησαν είναι πιο ευέλικτα σε σχέση με τα συναισθήματά τους.
Το παραπάνω σημαίνει ότι η συνειδητοποίηση συναισθημάτων βοηθούν τα παιδιά μας να μάθουν την κοινωνική συμπεριφορά που εμπεριέχει το θυμό, τη διαχείρισή τους, τη λύπη και την έκφρασή της, τον σεβασμό στο συναίσθημα του απέναντι αλλά και την κατανόηση των σχέσεων, τη καλή φαντασία και λογική σκέψη και τέλος τη δημιουργικότητα.
Βασικό στοιχείο είναι ότι τα παιδιά ως και την ηλικία των 12 όπου και σταματά η κατασκευή ορίων είναι σε μια ευάλωτη συναισθηματική θέση και πρέπει να νιώσουν το κέντρο του κόσμου μας. Ως και αυτή την ηλικία λοιπόν εμείς κατεβαίνουμε προς το παιδί ώστε να το κατανοήσουμε και εκείνο εμάς. Τα 12 πρώτα χρόνια είναι η γνωριμία μας.
Στα 12 χρόνια μέχρι και την ενηλικίωση τους, τα παιδιά μας, οι έφηβοι πια είναι ενήμεροι για τα συναισθήματά τους και αν έχει εγκατασταθεί σωστά η συναισθηματική ενσυναίσθηση, τότε είναι ενήμεροι έφηβοι και για τα συναισθήματα των άλλων.
Τα βασικά συναισθήματα είναι χαρά, λύπη, θυμός, έκπληξη, φόβος, αηδία.
Όλα τα παραπάνω έχουν υποκατηγορίες και έτσι έχουμε την αγάπη που αφορά στα συναισθήματα αποδοχής, αφοσίωσης, τρυφερότητας. Ή το θυμό που απαρτίζεται από οργή, εχθρότητα.
Υπάρχουν πολλοί βασικοί συνδυασμοί και  υποκατηγορίες τους.
Έτσι, μέσα στο πρόγραμμα συναισθηματικής αγωγής, τα παιδιά μας μαθαίνουν να εντοπίζουν και να αναγνωρίζουν συναισθήματα.

(πληροφορίες στα τηλέφωνα του ΚΜΕ, 2106216141, 2106229782, 6945250277)

 

αρχή σελίδας

 

επόμενη σελίδα

Αρχική|Δραστηριότητες|Ο χώρος μας|Επικοινωνία

© 2010 Κέντρο Μάθησης & Εξέλιξης